Basketbolda İhlaller ve Cezaları

Basketbolda İhlaller ve Cezaları

Kurallara aykırı hareket rakibe yapılan bir şahsi temastan veya sporculuğa aykırı davranıştan doğuyorsa, kaide ihlâl bir hata olur. Bu hata, hatayı yapan oyuncu aleyhine kaydedilecek ve kaidelerin ilgili maddesinde belirtilen hükümler gereğince cezalandırılacaktır

 Bir kural ihlali veya bir hatadan sonra topun oyuna sokulması :
Kuralların ihlalini müteakip ölü olan bir top aşağıda belirtildiği şekillerde oyuna sokulacaktır. a) Saha çizgileri dışında yapılacak bir atışla; veya, b) Herhangi bir dairede yapılacak hava atışı ile; veya, , c) Bir veya daha fazla serbest atış ile.

 Kural ihlalini müteakip tatbik edilecek usûller :
Bir kural ihlali çalındığında top ölür. İhlalin vuku bulduğu yere en yakın yan çizgi dışındaki noktadan oyuna sokulmak üzere top yakındaki bir rakip oyuncuya verilir. Eğer, böyle bir ihlali müteakip ölü top sepete girerse, sayı sayılmaz.

 Hatayı müteakip tatbik edilecek usûller :
Bir oyuncuya hata çalındığında, Hakem hatayı yapan oyuncunun numarasını sayı hakemine işaret edecektir. Böyle işaret edilen oyuncu yüzünü hakem masasına dönecek ve derhal elini başının hizasından yukarı kaldıracaktır. Bu hareketi yapmadığından ötürü bir oyuncu, bir defa hakem tarafından ikaz edilmesinden sonra tekerrüründe teknik hata ile cezalandırabilecektir. Atış halinde bulunmayan bir oyuncuya hata yapıldığında hakem topu hatanın yapıldığı yere en yakın yan çizgisi dışındaki noktadan oyuna sokmak üzere bu oyuncuya veya bir takım arkadaşına verecektir.

Eğer hata atış halinde olan bir oyuncuya yapılmışsa:

a) Sayı olmuşsa sayılacak ve ilave olarak bir serbest atış hakkı verilecektir. b) Sayı kaçırılmışsa ve çifte hata sebebiyle topun hava atışı ile oyuna konulma durumu dışında hakem topu serbest atışı atacak olan oyuncuya vermek üzere serbest atış çizgisine getirecektir.

 Topun saha çizgileri dışında oyuna sokulması:
Topu sınır çizgileri dışında atacak olan oyuncu, saha dışında ve topun saha dışına çıktığı noktaya en yakın bir yerde durmalıdır. Bu oyuncu topun eline geçmesinden itibaren beş saniye içinde saha içindeki diğer bir oyuncuya topu atmalı, zıplatmalı veya yuvarlamalıdır. Top saha içine atılırken diğer oyunculardan hiçbiri vücudu ile hudut çizgisini tecavüz etmeyecekdir. Saha hudut çizgileri ile en yakın engel arasındaki mesafe bir metreden az ise, her iki takımın herhangi bir oyuncusu topu oyuna sokan oyuncuya bir metreden daha yakın mesafeye sokulmayacaktır. Saha dışı olan bir top, yan çizgide, kendi ön sahasından oyuna sokulacaksa, topu oyuna sokacak olan takıma hakem tarafından verilmelidir. Bundan maksat kararın açık olarak gösterilmesini temin etmek olup, müdafaadaki takımın vaziyet alması için oyunu geciktirmek değildir. Bununla beraber top müdafaa sahasından oyuna sokulurken karışık durumlarda hakemler hatanın meydana geldiği en yakın noktadan oyuna sokmak üzere topu oyuna sokacak oyuncuya vermelidirler.

Topun oyuna sokulması kuralının ihlali :
Bir oyuncu, topun saha dışında oyuna sokulması ile ilgili kaide hükümlerin ihlal etmeyecektir. Bu hükümler şunlardır: a) Topu oyuna sokacak olan oyuncunun diğer oyunculardan biri tarafından dokunulmadan önce topa dokunması veya top elinden çıkmadan önce sınır çizgisine veya ilersindeki alana basması veya 5 saniye içinde topu elinden çıkara- maması. b) Top çizgiyi aşmadan evvel diğer oyuncuların vücutlarının herhangi bir kısmı ile hudut çizgisini tecavüz etmesi veya top hakem tarafından bir takıma verilmişken diğer takım oyuncusu tarafından topun oyuna sokulması yasaktır.

Cezası:
1 — (a) Fıkrası ihlal edilmiş ise 65. maddenin

2 — (b) Fıkrası ihlal edilmiş ise

.
 Topun hava atışı ile oyuna konması:
Topun hava atışı ile oyuna konması icap ediyorsa, bu 26. maddede tarif edildiği şekilde yapılacaktır.

 Serbest atışlar:
Serbest atış, bir oyuncuya serbest atış çizgisinin hemen gerisinden ve kimse tarafından rahatsız edilmeksizin bir sayı kaydetmek için verilen bir imtiyazdır.
 Serbest atış atacak oyuncu :
Şahsi bir hata çalındığında ve serbest atış hakkı verildiğinde, serbest atışları atacak oyuncu hakem tarafından belirtilmelidir. Atışı başka oyuncu yapar ve sayı olursa, sayılmayacak, sayı olsun veya olmasın top serbest atış çizgisi hizasında ve yan çizgiden oyuna sokulmak üzere rakip bir oyuncuya verilecektir. Bu oyuncu yanlışlıkla serbest atışı sepetine yapmış ise, muvaffak olsun veya olmasın, atış iptal edilecek re doğru sepete atış yapmak üzere yeni bir hak verilecektir. Serbest atışı yapacak oyuncu bir sakatlık neticesinde oyunu terketmek mecburiyetinde ise, serbest atışları yerine gi- ricek oyuncu atmalıdır. Hataya maruz kalan oyuncu değiştirme sebebi ile oyunu terkedecekse, oyunu terketmeden evvel atışlarını yapmalıdır. Serbest atışları atacak yedek oyuncu bulunmadığı takdirde, serbest atışlar kaptan veya onun göstereceği bir oyuncu tarafından yapılabilir. Teknik bir hata çalındığında, serbest atış veya atışlar rakip takımın herhangi bir oyuncusu tarafından atılabilir.

 Serbest atışın yapılması :
Serbest atış çizgisinde yer alan ve serbest atış atacak oyuncuya top verildikten sonra beş saniye içinde atış yapılacaktır. Bu husus bütün serbest atışlarda uygulanacaktır. Serbest atışı atacak oyuncu, derhal serbest atış çizgisinin gerisinde yer alacak, atış için herhangi bir şekli kullanmakta serbest olacak, fakat top çembere değmeden serbest atış çizgisinin ilerisindeki sahaya temas etmiyecektir. Diğer oyuncular, atışı yapan oyuncuyu hareketleri ile şaşırtmaya teşebbüs edemezler. Keza, hakemlerden hiçbiri, serbest atış koridorunun (Tehditli Bölge) içinde veya çarpma levhasının gerisinde durmayacaktır. Bir oyuncu serbest atışı atarken, diğer oyuncular aşağıda belirtilen pozisyonları almakta serbesttirler. a) Rakip takımdan iki oyuncu, sepete en yakın iki yeri. b) Diğer oyuncular değişmeli olarak diğer yerleri. c) Geri kalan diğer oyuncular, aşağıdaki tahditlere riayet etmek şartı ile herhangi bir yeri alabilirler:

(I) Serbest atış yapan oyuncuyu şaşırtmamak ve bu oyuncunun ve hakemlerin yolu üzerinde bulunmamak:

 (II)Top çembere değmeden yerlerini terketmemek

III) Serbest atış koridoru boyunca, dip çizgisine bitişik yerleri işgal etmemek. Antrenörlerin veya yedek oyuncuların sebep oldukları teknik hataları müteakip verilen serbest atışlarda oyuncular serbest atış koridoru boyunca di- zilmeyeceklerdir.

 Serbest atış şartlarının ihlali:
Serbest atışı yapacak oyuncuya top verildikten sonra : a) Bu oyuncu, 5 saniye içinde ve başka bir oyuncu tarafından dokunulmadan sepete girecek veya çembere çarpacak şekilde atışını yapacaktır. b) Top sepete doğru giderken veya sepetin içindeyken, ne kendisi, ne de bir başka oyuncu, topa dokunmayacaktır. c) Atış yapan oyuncu serbest atış çizgisinin üstündeki veya ilerisindeki zemine temas etmeyecek ve her iki takımın diğer oyuncuları serbest atış koridorunun zemini ile temas etmeyecekler veya atışı yapan oyuncuyu şaşırtmayacaklardır. Bu kısıtlama top çembere değinceye veya temas etmeyeceği anlaşılıncaya kadar yürürlüktedir.
Cezası:
1) Kural ihlali yalnız serbest atışı yapan oyuncu, tarafından yapılmışsa, sayı sayılmaz. Kaide ihlali vuku bulduğu anda top ölür. Atış antrenör veya yedek oyuncuya ait teknik hata neticesi ise, atışı yapan oyuncunun takımı tarafından yan çizgiden ve orta çizgi hizasından, atış şahsi bir hata neticesi ise, top atışı yapan oyuncunun bir rakibi tarafından yan çizgiden ve serbest atış çizgisi hizasından oyuna sokulacaktır.

2) Eğer (b) fıkrası serbest atışı yapan oyuncunun takım arkadaşı tarafından ihlal edilmiş ise, sayı sayılmayacak ve ihlal yukarıda belirtildiği şekilde cezalandırılacaktır. (b) fıkrası her iki takim tarafından İhlal edilmiş ise sayı sayılmayacak ve oyuna serbest atış çizgisi üzerinde yapılacak bir hava atışı ile devam edilecektir, (b) fıkrası sadece atışı yapan oyuncunun rakipleri tarafından ihlal edilmiş ise, ihlal 30. maddenin cezalar kısmında belirtildiği şekilde cezalandırılacaktır.
3) Eğer (c) fıkrası serbest atışı yapan oyuncunun takım arkadaşları tarafından ihlal edilmiş ve serbest atış muvaffak olmuşsa, sayı yazılacak ve kaide ihlali nazarı itibare alınmayacaktır. Serbest atış muvaffak olmamışsa, kural ihlali yukarıda belirtildiği gibi cezalandırılacaktır. Ancak, top çembere değmeden saha dışına çıkar veya saha içine düşerse, top rakiplerinden biri tarafından yan çizgiden ve serbest atış çizgisi hizasından oyuna sokulacaktır.
4) Eğer (c) fıkrası yalnız serbest atışı atan oyuncunun bir rakibi tarafından ihlal edilmiş ve atış muvaffak olmuşsa sayı sayılır ve kural ihlali itibare alınmaz, atış muvaffak olmamışsa ilk atıştaki aynı şartlar tahtında aynı oyuncusu serbest atışı tekrar edecektir.
5) Eğer (c) fıkrası iki takım tarafından ihlal edilmiş, atış muvaffak olmuşsa, sayı sayılacak ve ihlâl nazarı itibare alınmayacaktır. Atış muvaffak olmadığı takdirde, oyun serbest atış çizgisi üzerinde yapılacak bir hava atışı ile devam edecektir.
Birden fazla serbest atış hakkı verildiğinde, hava atışı ve topun saha dışından oyuna sokulması ile ilgili hükümler yalnız sonuncu serbest atış süresince vuku bulacak ihlallerde tatbik edilir.

 — Oyun devreleri arasındaki teknik hata :
Oyun başlamadan önce, iki devre arasında veya bir uzatma devresinden önceki dinlenme süresinde bir teknik hata verildiğinde iki serbest atış attırılacak ve ovun atışlar yapıldıktan sonra orta dairede yapılacak bir hava atışı İle başlayacaktırŞahsi hatadan dolayı verilmiş olan serbest atışların sonuncusu kaçırıldığı takdirde oyun devam eder. Eğer top çembere temas etmeden düşerse bu bir kaide ihlali olup (kural 73 ceza l’e bak) top oyuna rakip takım tarafından serbest atış çizgisi hizasından ve yan çizgisinden sokulur.
Antrenör ve yedek oyuncunun işlediği teknik hatayı müteakip yapılan bijr serbest atış için 31. maddenin (b) fıkrasına bakınız.