DALAY LAMA

DALAY LAMA; Budizmin bir kolu olan ”Makayana”
nın rûhânî liderine verilen ünvan. Budizmin
Makayana kolu Tibet, Moğolistan, Batı Çin’in
bir bölümü, Bhutan ve Sıkkım çevrelerinde yaygındır.
Tibetlilerin inancına göre, Dalay Lama
Mahayana Tanrısının dünyâ üzerindeki görünüşüdür.
Tanrının ruhu Dalay Lamada yaşamaktadır.
Dalay Lama ölünce, içindeki kutsal (İlâhî) ruh,
en az 49 günlük geçen bir zamandan sonra yeniden
bir çocuğun vücûduna girer. İlk Dalay Lama,
1474’te ortaya çıkmıştır. Budist inanışına göre zamanımıza
(1993) kadar Makayana Tanrısının rûhu
14 Dalay Lamanın vücûdunda yaşamıştır. Tibet’in
son Dalay Laması Tenzin Gyatso’dur.
Tenzin Gyatso, 6 Haziran 1935’te Tibet’in kuzeydoğusundaki
Kokonor bölgesinde doğdu. Köylü
bir âilenin çocuğudur. Beş yaşında Budacıların
en yüksek kişilerince on dördüncü Dalay Lama seçilerek
Tibet’in başşehri Lhasa’ya götürüldü. Bin
odalı Potala Sarayında taç giydirildi.
1950 senesinde Çin birlikleri Tibet’i işgâl etti.
1959’da Tibetliler ayaklanınca, Çin birlikleri binlerce
Tibetliyi öldürdü. Dalay Lama 100.000 kişi
ile Hindistan’a kaçtı. Kırk yıl, HimalayalardakiDharmsala şehrinde sürgün hükümetine başkanlık
etti. 1987’de Albert Schweitzer Hayırseverlik Ödülü
aldı. Budizmi anlatan kitaplar yazdı.
Dalay Lama, kırk yıl ülkesindeki Çin işgâline
pasif direniş yürüttü. Bu çalışmalarından dolayı
1989 Nobel Barış Ödülü verildi.