BÂYEZÎD PAŞA

Çelebi Sultan Mehmed ve İkinci Murâd devri vezîr-i âzamlarından. Amasyalı olup babasının adı Yahşi’dir. Çelebi Sultan Mehmed Amasya’da sancakbeyiyken hizmetine girdi. Ankara Muhârebesinden sonra Osmanlı şehzâdele- ri arasında başlayan saltanat kavgalarında Çelebi Mehmed’i destekledi. Çelebi Mehmed’in Osmanlı tdıtına geçmesinden sonra birinci vezir oldu (1413). Karamanoğlu üzerine yapılan bir seferde gösterdiği başarı üzerine vezîr-i âzamlık makâmına ilâve olarak Rumeli Beylerbeyliği de kendisine verildi (1414). Şeyh Bedreddîn İsyânımn bastırılmasında önemli rol oynadı. İkinci Murâd Hanın tahta geçmesinden sonra da görevlerine devâm etti. Bu sırada Mustafa Çelebi (Düzmece Mustafa) İsyânı meydana geldi. Mustafa Çelebi, Bizans İmparatorunun da desteğiyle Rumeli’de durumu lehine çevirmeye başladı. Bunun üzerine Murâd Hanın emriyle, Bâyezîd Paşa Rumeli’ye geçerek Mustafa Çelebi üstüne yürüdü. İki kuvvet Sazlıdere mevkiinde karşılaştı. Fakat ilk temasta Bâyezîd Paşa kuvvetlerinin önce sağ kolu ve
Buyurdu ki: “Dilini Allah’ın ismini anmaktan başka işlerle uğraşmaktan ye başka bahis konuşmaktan koru! Nefsini hesâba çek..! İlme yapış ve edebi muhâfaza et. Hak ve hukûku gözet. İbâdetten ayrılma! Yumuşaklık ve merhamet sâhibi, güzel ahlâklı ol! İlme yapış ve eşyânın hakikatini ara. Allahü teâlâyı unutturacak her şeyden uzak dur ve onlara kapılma.” “Bu kadar zahmet ve meşakkatlere katlanarak aradığımı annemin rızâsını almakta buldum. Çok basit gibi gelen anne rızâsını almanın, bütün işlerin evvelinde lâzım olduğunu anladım.” “Bulunduğunuz derecelere nasıl kavuştunuz?” diye kendisine sordular. Cevâbında; “Her yerde Allahü teâlânın gördüğünü ve bildiğini düşünüp, edebe riâyet etmekle kavuştum.” buyurdu. “İnsana en şiddetli zararı olan şeyin ne olduğunu bilmek istedim. Bunun gaflet olduğunu anladım. Gafletin insana yaptığı zarârı Cehennem ateşi yapamaz. Yâ Rabbî! Bizleri gaflet uykusundan uyandır. Lütuf ve kereminle bu duâyı kabûl eyle!” Bâyezîd-i Bistâmî hazretleri bir gün ellerini kaldırdı ve Allahü teâlâya şöyle yalvardı: “Ey Allah’ım, ey kusurlardan münezzeh olan sonsuz kudret sâhibi Rabbim! Sen ne dilersen yaparsın. Benim vücudumu öyle büyült, öyle büyült ki, Cehennem’i ağzına kadar doldursun. Böylece başka kullarına yer kalmasın. Onların yerine ben yanayım.” Hazret-i Ebû Bekir de böyle duâ ederdi. Bâyezîd-i Bistâmî hazretleri kitap yazmamıştır. Ancak, menkıbeleri, kerâmetleri, hikmetli sözleri birçok kitaplarda toplanmıştır.