ÂDİ M U H Â K E M E U S Û L Ü

Alm. Ordent- liches Prozessverfahren (rı), Fr. Procedure ordino i re, İng. Ordinary judical procedure. Kânunun özel bir muhakeme usûlüne tâbi tutmadığı, bütün hukûk dâvâlarında uygulanan muhâkeme (yargılama) usulü. Yazılı muhâkeme usûlü de denir. Hukuk Usûlü Muhâkemeleri Kânunu’nda özel muhâkeme usûlüne tabi hâller hâriç, anlatılan muhâkeme usûlü, adi muhâkeme usulüdür. Bu usûl, sulh hukûk ve asliye hukûk mahkemelerinde uygulanan genel yargılama usûlüdür. Özel ve istisnâî hâllerde uygulanan genel yargılama usûlleri şunlardır: Basit muhâkeme usûlü, seri (hızlı) muhâkeme usûlü, şifâhi (sözlü) muhâkeme usûlü. Âdi muhâkeme usûlünün özellikleri: 1) Taraflar, iddiâ, müdâfaa, îtiraz ve karşı dâvâlarım kânun veya hâkimin tesbit ettiği süre içinde mahkeme kalemine verecekleri ve diğer tarafa tebliğ et- tirecekleri(ulaştıracakları) dilekçe ile bildirirler. Dâvâ, dilekçenin hâkim tarafından imzâlandıktan sonra mahkeme kalemine verilmesiyle açılmış olur. 2) Dâvâ dilekçesi karşı tarafa tebliğ edilirken, gelmezse de yokluğunda duruşmaya devâm edileceği meşrûhâtı bildirilir. 3) Deliller, tebliği tâ- kiben tarafların hazır bulundukları açık celsede (oturumda) tartışılır. 4) Hüküm, tarafların yüzüne karşı verilse bile kânun yollarına (dâvânın yeniden incelenmesi için üst mercie başvurma) müracaat süresi, hükmün tebliği târihinden îtibâren başlar.