aerosol

Bir sıvının, bir çözeltinin ya da katının parçacıklarının,havada ya da bir gaz içinde dağılıp asılı kalması. Duman, sis ve pus birer aerosoldur. Dünyanın atmosferi de tek başına büyük bir aerosol olarak kabul edilebilir. Öteki doğal aerosoller de her zaman atmosferde bulunur ve iklimi etkilerler. Bir sıvının ya da tozun dağıtılması ya da buharın yoğunlaştırılması gibi yapay yöntemlerle de aerosoller hazırlanabilir. Parçacık büyüklüğünün aşağı yukarı aynı olduğu aerosoller, genellikle deneysel amaçlı hazırlanır. Aerosollerin parçacık yoğunluğu, çökelme (sedimantasyon) ve pıhtılaşma oranı, ışık dağıtma özellikleri ve akciğerlere işleme derecesi gibi özellikleri tıpta sık sık ölçülür. Yakın dönemde aerosol terimi, içeriğini sprey, köpük, macun ya da kreme çevirebilen kutular için de kullanılmaya başlamıştır. Metal, plastik ya da cam kutular, supabı açıldığında içindekileri püskürtmesi için,basınçla doldurulmuştur. Deodoranlar, saç spreyleri, çeşitli böcek zehirleri, soslar, ayakkabı boyaları, ev temizleyicileri, vb. birçok ürün, aerosol biçiminde hazırlanmak- tadır. Bu aerosollerde, basıncı sağlayan “iticiler”, oda sıcaklığında sıvı ya da gaz olabilirler ve çift amaçlıdırlar: İçeriği kutudan dışarı püskürtmek, sprey ya da köpüğün oluşumuna yardımcı olmak. Buhar basınçları, zehirli olmayışları ve kimyasal tepkimelere girmemeleri nedeniyle kloroflüorokarbonlar (CFCs) aerosollerde yaygın biçimde kullanılmışlardır ama, stratosferdeki ozon tabakasına zarar verdiklerinin anlaşılması nedeniyle (Bk. OZON TABAKASI) yerlerine başka maddeler kullanılmaya başlanmıştır. 1970 yıllarının sonlarında ABDveİsveçICFCs’nin kullanımını kısıtlamış, 1988’de dünyanın en büyük CFCs|üreticileri,Dow Chemical ve Du Pont şirketleri, üretimi belirli aşamalarla durdurmayı kabul etmişlerdir. Aerosollerde klorof- lüorokarbonların yerine kullanılmaya başlayan “itici- ler”in başlıcaları arasında hidrokloroflüorokarbonlar (HCFCs), hidrokarbonlar ve asetonda çözündürülmüş karbondioksit gibi sıkıştırılmış gazlar sayılabilir.








