Ars Nova

Ars Nova (ortaçağ Latincesinde “Yeni
Sanat”), müzik tarihinde, 14. yüzyılda,
özellikle Fransa’da müziğin büyük bir gelişme
gösterdiği dönem. 13. yüzyıl Fransa’
sındaki Ars Antiqua’nm(*) karşıtı olan Ars
Nova terimi, y. 1320’de besteci Philippe de
Vitry tarafından yazılan bir incelemenin
başlığıydı. Ars Nova’nm en coşkulu savunucusu
olan Philippe, bu incelemesinde yeni
müziğin karakteristik özelliği olan ritmik
notalama alanında yapılan yenilikleri gösteriyordu.
Daha önce bir ölçüde, Pierre de la Croix
olarak da bilinen Petrus de Cruce’nin (ü.
13. yy ikinci yarısı) müziğinde rastlanan bu
yenilikler, bir önceki dönemde görülen ve
üçlü ölçüye dayanan ritmik modlann dışına
çıkılması ve daha küçük nota değerlerinin
kullanılmasının artmasıyla dikkati çeker.
Philippe de Vitry’nin ilerici düşüncelerine
karşı çıkanların başında gelen bir kuramcı
olan Jacques de Liege, Speculum musicae
(Müziğin Aynası) adh yapıtında eski Ars
Antiqua ustalarını över.
Yeni üslupta yapılmış çalışmaların en eski
örnekleri, y. 1315’te yazılmış olan Roman
de FauveV&z bulunabilir. Bu yapıt, Ars
Nova ve Ars Antiqua’nm her ikisinden de
kompozisyonlar içeren anlatısal bir elyazmasıdır.
Ars Nova’mn en önemli bestecileri
Philippe de Vitry ve besteci şair Guillaume
de Machaut’dur. Bu İkincinin çalışmaları,
günümüze kalan repertuarın önemli bir
bölümünü oluşturur. Balad(*), virelai(*) ve
rondolarla(*) ifade edilen çoksesli din dışı
müzik yapıtları 14. yüzyılda kesin bir artış
göstermiştir.
14. yüzyıl Fransız müziği için özellikle
kullanılabilecek olan Ars Nova terimini
kimi yazarlar, İtalyan trecento müziği olarak
da tanınan “İtalyan Ars Novasi’na değinirken
kullanmışlardır. Bu okulun en önemli
kuramcısı olan Padovalı Marchettus, Pomerium
adlı incelemesinde (14. yy başları)
zamanın İtalyan notalamasındaki bazı ritmik
yenilikleri ana çizgileriyle göstermiştir.
14. yüzyıl İtalya’sının en önemli bestecileri
Jacopo da Bologna, Francesco Landini ve
Ghirardello de Firenze’dir.