Artigas Jose Gervasio

Artigas, Jose Gervasio (d. 19 Haziran
1764, Montevideo? – ö. 23 Eylül 1850,
Ibiray, Asunciön yakınlan, Paraguay), Latin
Amerikalı devrimci önder ve komutan.
Uruguay’ın bağımsızlık mücâdelesinin babası
sayılır. Gençliğinde, Uruguay’ın bugün
Banda Oriental olarak bilinen iç bölgelerinde
sığır çobanlığı yaptı. 1797’de, temel
görevi yol kesicilerle, savaşmak olan İspanyol
askeri birliklerine katıldı. 1810’da, İspanya’ya
karşı bağımsızlık mücadelesi veren
Buenos Aires cuntasına girdi. Las Piedras’
ta kazandığı parlak zaferden sonra, İspanyollann
elindeki Montevideo’yu bir süre
kuşatma altında tuttu. İspanyollann Brezilya’dan
çağırdığı üstün Portekiz kuvvetleri
karşısında yaklaşık 16 bin kişiyle Banda
Oriental’dan Arjantin topraklanna çekildi.
Artigas, daha sonra, Arjantin’in tüm Rio
de la Plata üzerinde merkezî denetim kurma
çabalanna karşı federal düzenin savunuculuğunu
yaptı. Bu mücadele 1814’te iç
savaşa dönüştü. Bugünkü Uruguay’ı ve
Arjantin’in iç kesimlerini oluşturan 906.500
km2 genişliğindeki bölge başlangıçta Artir
gas’ın denetimi altındaydı. Ama federal
yönetim biçiminde diretmesi yüzünden bu
denetimi zayıfladı. Sonunda, üç yıl boyunca
direndiği Portekiz işgal kuvvetlerine yenildi.
1820’de Paraguay’a sürgün edildi. Ölümüne
değin orada kaldı. Uruguay, 27
Ağustos 1828’de bağımsızlığını kazandı.