Atchison, Topeka ve Santa Fe Demiryolu Şirketi

Atchison, Topeka ve Santa Fe Demiryolu
Şirketi, ABD’nin en büyük demiryolu
şirketlerinden biri. 1859’da Kansas’ta St.
Louis-Topeka adıyla kurulmuş, 1863’te bugünkü
adını almıştır.
Kurucusu, Topekalı avukat ve işadamı
Cyrus K. Holliday’in amacı, Missouri’deki
Independence kentinden New Mexico’da
Santa Fe’ye ulaşan ticaret güzergâhı üzerinde
bir demiryolu kurmaktı. Colorado eyalet
sınmna kadar uzanan ana hat 1873’te tamamlandı
ve kapalı yük arabaları ile posta
arabalarının taşımacılıktaki yerini aldı.
Demiryolu, 1880’lerde daha da uzatıldı.
1890’da, St. Louis ve San Francisco demiryolu
ile Colorado Midland demiryolunu da
içine alarak 14.480 km’ye ulaştı; böylece
dünyanın o tarihteki en uzun demiryolu
oldu. Ama 1893 mali bunalımının yol açtığı
yeni bir düzenleme yüzünden toplam hat
uzunluğunun büyük bölümünü yitirdi. 1896-
1920 arasmda şirket başkanı olan Edward
Payson Ripley’in yönetimi sırasında Santa
Fe şirketi yeniden gelişmeye başladı, hat
uzunluğunu 17.700 km’ye ulaştırdı. Bazı
verimsiz yan hatlann kapatılmasından sonra
bile, 1941’e doğru, toplam uzunluğu 20.900
km kadardı. Ama o yıllardan bu yana şirket
gitgide küçüldü. 1968’de Santa Fe Industries,
Inc.’in bir yan kuruluşu oldu.
Santa Fe demiryolları Chicago’dan Kayalık
Dağlara ve Meksika Körfezinden Büyük
Okyanus kıyısına kadar uzanan 12 eyaleti
içine alır. Yük taşıma gelirleri, temel olarak
çiftlik ve gıda ürünleri ile kimyasal maddelerden
ve sanayi hammaddelerinden sağlanır.
“Süper Chief” gibi ünlü yolcu trenleri,
1970’e gelindiğinde artık eski ününü yitirdi
ve Santa Fe, yolcu servisini 1971’de National
Railway Passenger Corporation’a (Amtrak)(*)
sattı.