MASAJ; Aim. Massage (f), Fr. Massage (m),
İng. Massage. Çeşitli gâyelerle uygulanan, çok
faydalı mekanik bir fizik tedâvi vâsıtası. Masaj, tıp
bilgisi olan ellerde bir kat fazla değer kazanır.
Masaj şu durumlarda yapılır: Hareketsizliğe
bağlı ödemler (sulu şişmeler), müzmin toplardamar
iltihabı, lenfanjit, varis, felçler, müzmin iltihabî
mafsal ve mafsal çevresi romatizmaları, harap edici
(dejeneratif) mafsal romatizmaları, mafsal ve
mafsal çevresi doku adale zedelenmeleri (had dönem
geçtikten sonra), iyileşmeye yüz tutan kemik
kırıkları, bâzı metabolizma hastalıkları, yağ dokusu,
ağrılı şişkinliği (cellulitus), travma sonrası meydana
gelen ödem ve kan artıklarının giderilmesinde
adalelerin kuvvetlendirilmesinde, yorgun adalelerin
dinlendirilmesinde ve yumuşatılmasında oldukça
faydalıdır. Adalelere olan tesirlerinden dolayı
masaj, sporcular tarafından çok sevilir.
Çeşitli masaj manevraları vardır. Bunları şöyle
sıralayabiliriz:
1. Tazyik manevraları: Sâbit tazyik, cilt üzerinden
avuç içi ile yapılır, ağrıyı giderici etkisi
vardır. Kayıcı tazyik manevralarından “efloraj”
avuç içleri ve parmaklar cilt üzerine iyice intibak
ettirildikten sonra, masaj yapılan cilt sahasındaelleri birbiri arkasından kayacak şekilde, cilt üzerinde
hareket ettirerek yapılır. Avuçları cilt üzerinde
daha kolay kaydırabilmek için, masaj yapılacak
sahaya talk pudrası veya sıvı vazelin sürülür.
Efloraj, yüzeysel veya derin yapılır, ödemleri giderici
etkisi vardır.
Derin tesirli kayıcı manevralardan olan “petrisaj”
cilt, ciltaltı ve adale tabakalarını iki elle tutup,
hamur yoğurur gibi hareketler yaparak tatbik
edilir, ödemi giderir, yorgunluğu hafifletir.
Kayıcı tazyik manevralarından olan “friksiyon”,
cilt üzerine parmak uçları konulmak üzere yapılır,
ciltaltı dokularda meydana gelmiş yapışıklıklar
ve nedbelerin izalesinde çok faydalı ve yumuşatıcı
bir manevradır.
2. Perküsyon manevraları: Her biri ellerle
deri üzerine ritmik darbeler vurmaktan ibâret olan
bu manevralar, özellikle zayıf adalelerin uyarılmasında
kullanılır.
3. Vibrasyon manevraları: Bu manevra, parmak
uçları, el düz vaziyette ve cilt sahasına dikey
tarzda temas ettirildikten sonra yapılan titreme
hareketlerinden ibârettir. Ağrı dindirici etkisi vardır.
Elle yapılan vibrasyon manevralarından çok
daha fazla sayıda titreşim yapan elektrikle çalışan
vibratörler de masaj seanslarında kullanılmaktadır.
Masaj, gâyesine göre birkaç manevranın arka arkaya
bir seans esnâsında tatbiki sûretiyle yapılır.
Masajdan önce hastanın pozisyonu uygun hâle getirilir.
Masaj, kuvvet yerine bilgi ve tecrübe isteyen
bir fizik vâsıtasıdır. Bilgisizce ve şuursuzca yapılacak
bir masaj, fayda yerine zarar verir. Masaj yapmayı
meslek edinmiş kişilere “masör” ismi verilir.
Genellikle masajdan önce; masaj yapılacak
bölgeye efraruj ışık banyosu, sıcak su banyosu
gibi bir fizik vâsıta tatbik olunursa, masajın tesiri
daha da artar. Masaj, toplardamarların akış yönünde
çevreden merkeze doğru yapılmalıdır.
Masajın, rahatlatıcı, uyku verici ve sâkinleştirici
etkisi de söz konusudur. Ateşli hastalık durumlarında,
kırık ve çıkıkların erken düzelmesinde,
iltihaplı vücut bölgelerinde, kanserli uzuvlara
masaj yapılmaz.







