WASHİNGTON

ABD’nin federal başkenti, Columbia yönetim bölümünü meydana getirir. VVashington’un bugünkü yeri, başlangıçta birkaç üstünlüğe sahipti: burası bakir bir alan, kuzey ile güney arasında bir ara bölge, okyanusa kolay, ama korunmalı bir geçiş yeri ve Potomac vadisiyle Apalaşlar sayesinde nüfusu artan bölgelere giden bir yoldu. Binbaşı L’En- fant’ın planı bugün bile kentin ana yapısını oluşturmaktadır: Potomac ile Capito- le tepesi (Kongre merkezi) arasında do- ğu-batı yönünde uzanan bir cadde; Beyaz Saray’a ulaşan ve Capitole’e dik bir eksen: dama biçiminde, ama güzel görü
nümler yaratan köşegenlerle kesilen bir plan. Uygulamasına 1800’de başlanan bu plan ancak 1871’de tamamlanabildi. 1871′ den sonra VVashington, federal erkin güçlenmesine paralel olarak gelişti. New De- al ve İkinci Dünya savaşı, bir bakanlık ve resmi daire enflasyonuna ve bürolar ile bürokratlan yerleştirmek için bir inşaat furyasına yol açtı. Günümüzde VVashington’ın yönetimsel işlevi, başkent rolünden kaynaklanan bütün diğer işlevlerine göre ağır basmaktadır; bunlar arasında mali, askeri (özellikle donanma) ve düşünsel (müzeler, beş üniversite, kütüphaneler, arşivler, akademiler, araştırma merkezleri) işlevlerini saymak gerekir Başkent, aynı zamanda, uçak, tren ve otoyollarla hızlı bir ulaşım kavşağıdır. Konut ve yönetim semtleri bugün federal yönetim bölümünün her yanına, güneyde Virginia’ya (Arlington), kuzeyde Maryland’a (Silver Spring, Bethesda) taşmaktadır. Yönetim bölümünün (yüzölçümü yalnızca 174 km2) nüfusu 1950′ den beri gerilemektedir: yerleşmenin nüfusuysa 1990’da 5 milyona yaklaşmıştır; VVashington kenti nüfusunun (1990’da 606 900 nüf.) % 70’ini zenciler oluşturur. —Tar. Federal yönetim bölgesinin kurulması, 1787’de kararlaştırıldı. Federal başkentin yeri 1790’da Kongre tarafından belirlenince fransız L’Enfant kent planını çizmeye başladı. 1800’de başkentin idari hizmetleri ve Kongre, Philadelphia’dan VVashington’a nakledildi. Başkent 1814’te ingilizler karşısında boşaltıldı VVashington kenti 1871’e kadar bir belediye başkanı; 1871-1878 arasında da, bir vali tarafından yönetildi. Daha sonra, 1878’den başlayarak da kent, devletin atadığı üç komiser tarafından yönetilirken Kongre yasama erkini yürütüyordu. Kent bugün 1961 anayasa değişikliğiyle Columbia yönetim bölgesine tanınan statüden yararlanmaktadır. Bu statü, kent halkına başkanlık seçimle
yapımına rinde oy kullanma hakkıyla Temsilciler meclisi için danışma oyu verebilen bir delege seçme hakkı tanıdı, ilk belediye başkanı- nın atandığı 1967 eylülünden bu yana federal başkent, belediye başkanı ve hepsi ABD Başkanı tarafından belirlenen dokuz üyeli bir konsey tarafından yönetilmektedir.