Asena, Orhan

Asena, Orhan (d. 7 Ocak 1922, Diyarbakır),
oyun yazarı.
Ortaöğrenimini Diyarbakır’da tamamladı
(1939). İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi’
ni bitirdi (1945). 1946-52 arasında Anadolu’
nun çeşitli kentlerinde hükümet tabipliği
Orhan Asena
İsa Çelik Arşivi
yaptı. Ankara Çocuk Hastanesi’nde çocuk
hastalıklan dalında uzmanlık eğitimi gördü
(1952-55). 1964’te Almanya’ya giderek iki
buçuk yıl kaldı. 1971’de emekli olduktan
sonra yeniden Almanya’ya gitti ve çocuk
doktoru olarak altı yıl çalıştı. 1977’de Türkiye’ye
dönüşünde Ankara’ya yerleşti ve
mesleğini orada sürdürdü.
Lise öğrencisiyken şiir ve öykü yazmaya
başlayan Asena’nın bazı şiirleri Yeni Mecmua
ve Yücel dergilerinde yayımlandı. Hececiler
doğrultusunda iki şiir kitabından
(Masal, 1941; Kıt Kanaat, 1957) sonra oyun
yazarlığına başladı. Gılgameş efsanesinden
esinlenerek yazdığı Tanrılar ve İnsanlar adlı
oyunu Devlet Tiyatroları sahnesinde oynandı
ve büyük başarı kazandı. 1960 TDK
Tiyatro Ödülü’nü alan oyun Nevit Kodallı’
mn müziğiyle opera olarak da sahnelendi.
Kocaoğlan oyunu Basın-Yayın Umum Müdürlüğü
Radyofonik Piyes Müsabakası’nda
birincilik ödülünü kazandı (1956). Hurrem
Sultan (1959), Tohum ve Toprak (1963),
Simavnalı Şeyh Bedrettin (1969), Atçalı Kel
Mehmet (1970) gibi oyunlarında Anadolu
insanını bütünsel bir boyutta vermeyi amaçladı.
Atçalı Kel Mehmet’iz 1970 TRT Sanat
Ödülleri Yanşması’nda başarı ödülü kazandı.
Şili’de patlak veren karşı devrimin
hemen ardından yazdığı Şilide Av adlı
oyunu Dostlar Tiyatrosu’nda sahnelendi.
Dünyada Şili karşı devrimi üzerine oynanan
ilk oyun olan Şili’de Av yanında, Ölü Kentin
Nabzı (1979), Ölümü Yaşamak (1982), Ya
Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe (1982) gibi
oyunlanyla da çeşitli ödüller alan Asena’nın
öteki yapıtlan arasında Korku (1956), Yalan
(1959), Gecenin Sonu (1962), Fadik Kız
(1966), Toroslardan Öteye (1974), Seyisbaşı
Konağı (1981), İlk Yıllar-Roksolan (1985)
sayılabilir. 1986’da Karagöz Emekli Oldu ile
Kültür ve Turizm Bakanhğı’nın açtığı Karagöz
oyun metni yanşmasında üçüncü oldu.
Asena, oyunlannda tarihsel olaylann yanı
sıra güncel olaylann atmosferinden yararlandı.
Başkaldın temasının egemen olduğu yapıtlanndaki
başkişilerin iç çelişkilerini özenle
sergiledi; insanların birbirleriyle olan ilişkilerini
ve toplumsal olaylar karşısındaki tepkilerini
incelikle işledi.