ALP; yiğit, kahraman, cesur ve bahadır anlamlarında Türklerde kullanılan bir ünvan. Bu kelimeye Orhun Kitâbelerinde, Uygur alfabesinde, Kutadgu Bilig’te ve Dîvânü Lügâtü’t-Türk’te; Alp tigin, Alp-tuğr...

ALONJ; Alm. Allonge (/), Fr. Allonge, İng. Al- longe. Bono, çek veya poliçeye, arkalarında işlem yapmak için yer kalmadığında yapılması gereken diğer işlemler için eklenen kâğıt. Hukûkî olarak, “alonj...

ALMANAK; Alm.Almanach (m), Jahrbuch (n), Fr. Almanach, İng. Almanac. Ay, hafta ve gün takvimlerini, güneşin doğuş ve batışını, med-cezir hâdiselerini, güneş ve ay tutulmalarını vb. ihtivâ eden kitab v...

ALMA -ATA ; Kazakistan’ın başşehri. 1854’te Verni adıyla kurulan şehir 1917’ye kadar Semireç Rus askerî hükümetinin merkezi oldu. Şehir Trans- Alay Dağlarının kuzey eteklerinde, 700-...

ALLOTROPİ; Alm. Allotropie (f), Fr. Allotro- pie, İng. Allotropy. Kimyâsal elementlerin bâzı özel şartlarda farklı biçimler göstermesi özelliği. Meselâ oksijen molekülü iki atomdan meydana gelmişken o...

ALLERJİ; Alm. Allergie (f), irritation, Fr. Allergie, irritation, Ing. Allergy, irritation. Çeşitli yollarla vücuda dışarıdan giren yabancı bâzı mad delere karşı organizmanın göstermiş olduğu tepkiye ...

ALLENDE (GOSSENS) Salvador; Şili eski devlet başkanı. Varlıklı bir âileden gelen Allen- de’nin babası hukukçuydu. 26 Temmuz 1908 târihinde Valparaiso’da doğan Ailende, ilk ve orta tahsilden sonra 1926...

ALLAHÜ TEÂLÂ ; varlığı muhakkak lâzım olan, ibâdet edilecek hakîki mâbud olan ve bütün varlıkları yaratan. Esmâ-i hüsnâdan yâni Allahü te- âlânın doksan dokuz isminden ilki. Her varlığın yaratanı, sâh...

ALKOLLER ; Alm. Alkohol (m.), Fr. Alcool, İng. Alcohols. Karbon atomuna doğrudan doğruya -OH grubunun bağlı olduğu organik bileşikler. -OH grubunun bağlı olduğu karbon atomuna C veya H atomları bağlı ...

ALKOLİZM ; Aim. Alkoholismus (m), Fr. Alcoolisme, İng. Alcoholism. Alkollü içkilere kişinin fizikî ve rûhî sıhhatine zarar verecek şekilde olan tutkunluk. Bu, insanın ekonomik ve sosyal hayâtında da t...

ALKİT REÇİNELERİ; genellikle örtü boyaları olarak kullanılabilecek ürünler veren, yağ ve yağ asitleri ile poli asit ve poliollerin kondensas- yon ürünü polimerler. 1927’den itibaren kuruyan yağl...

ALKİL; Alm. Alkyl (n), Fr. Alkyle, İng. Alkyl. Bir alkan molekülünden bir hidrojen atomunun koparılmasıyla türeyen ve genel formülü, CnH2n+ı olan tek değerli grup. Alkil grubu genellikle R ile gösteri...

ALKAME BİN KAYS; Tâbiînin, yâni Peygamber efendimizin arkadaşlarını görenlerin büyüklerinden; tefsir, hadîs ve fıkıh ilimlerinde büyük âlim. Künyesi, Ebû Şibl’dir. Peygamber efendimiz hayattayken doğd...

ALKALOİTLER; Alm. Alkaloide, Fr. Alcalo- ide, İng. Alkaloid. İnsan ve hayvanlar tarafından alındıklarında bâriz (açık) fizyolojik etkileri olan, büyük kısmı bitkilerde bulunan karmaşık yapılı bileşikl...

ALK ALİ METALLER; Alm. Alkalische metalle, Fr. Métaux alcalins. İng. Alkali metals. Elementlerin periyodik tablosunda 1A grubunu meydana getiren elementler. Bunlar artan atom numaralarına göre sırasıy...