arzbâr, a r a z b a r , r a z b â r olarak da bilinir, ortaoyununda girişten sonra gelen muhavere bölümünün ilk kesimi. Sözcüğün kökeni belirlenememiştir. Giriş bölümünde ortaya önce pişekâr gelir. On...

Arzev, a r z e u olarak da yazılır, Cezayir’de Oran iline bağlı liman kenti. Mehgoun Çayının ağzı yakınında yer ahr. Akdeniz kıyısındaki doğal limanı, Oran Körfezi ile Arzev Körfezinin arasında buluna...

Arzu ile Kanber, birbirlerini kardeş sanarak büyüyen iki gencin aşklarını anlatan ve 17. yüzyılda ortaya çıktığı sanılan Türk halk öyküsü. Konusu şöyledir: Bir kervan, yolda eşkıya baskınına uğrar. Ba...

asâ, maddi ya da manevi güç ve yetkenin simgesi olarak hükümdarların, komutanların, şeyh ve bilginlerin taşıdığı ağaç ya da madeni değnek. Hz. Süleyman ve Hz. Musa’nın asâlanndan Kuran’da söz edilir. ...

Asaba, Güney Nijerya’da, Bendel eyaletinde, Nijer Irmağının batı kıyısında (Onitsha’ nin karşısında) ve Benin Kenti yolu üzerinde kasaba. Ibo halkının geleneksel bir ticaret merkezi olan kasabada many...

asabiyyet, İslamlıktan önce Araplarda akrabalann ya da genel olarak bir kabilenin üyelerinin birbirini koruması, kendilerini korumak ya da başkalannm topraklannı zaptetmek için birleşmesi. İbn Haldun’...

Âsaf Derviş Paşa (d. 1868, İstanbul – ö. 6 Haziran 1928, İstanbul), Türkiye’de modern kadın hekimliğinin kurucusu olarak tanınan cerrah. 1893’te Askeri Tıbbiye’yi (Mekteb-i Tıbbiye- i Şahane) yü...

Asafiev, Boris Vladimiroviç, takma adı İ g o r g l e b o v (d. 1884, Petersburg – ö. 1949, Moskova, SSCB), Sovyet müzikbilimci ve besteci. Müzik eğitimini Rimsky-Korsakov ve Lyadov’un yanında ya...

Âsafname, Osmanlı devlet adamı ve tarihçi Lutfi Paşa’nın(*) devlet yönetimine ilişkin yapıtı. Deneyimli bir devlet adamının 371 Asahikava görüşlerini ve eleştirilerini yansıtması bakımından önemlidir....

Asahi şimbun (Japoncada “Sabah Güneşi Gazetesi”), günlük Japon gazetesi. Etkinlik ve tiraj açısından ülkenin üç büyük gazetesinden biridir. Tokyo, Osaka ve başka merkezlerde basılır, ayrıca Tokyo’da g...

Asahikava, Japonya’nın Hokkaido Adasında kent. Önemli bir tarım merkezi olan Kamikava Havzasındaki İşikari Irmağı üzerinde yer alır. Yörede ilk yerleşme 1889’da kuruldu. 1893’te köy durumuna getirilen...

Asaka, Japonya’nın Honşu Adasında, Saitama iline (ken) bağlı kent. Tokyo’nun kuzeybatısında, Krume Irmağı üzerinde yer alır. Tokugava döneminde (1603-1867) Hizaori olarak bilinen bir posta kasabasıydı...

Asakir-i Mansure-i Muhammediye, Yeniçeri Ocağı’nm yerine kurulan Osmanlı askeri örgütü. II. Mahmud, Vaka-i Hayriye’den(*) üç gün sonra, 18 Haziran 1826’da bir fermanla Asakir-i Mansure’nin kurulacağın...

asal sayı, yalnızca l ’e ve kendisine bölünebilen, l ’den büyük pozitif tamsayı: 2,3,5,7,11,13,17,19,23,… l ’den büyük pozitif tamsayılann her biri, ancak ve ancak tek bir asal sayılar kümesinin...

asalakbilim, p a r a z î t o l o j î olarak da bilinir, hayvan ve bitki asalaklığını biyolojik bir olgu olarak inceleyen bilim dalı. Asalaklık, belli başlı hayvan gruplannın hemen hepsinde ve bitkiler...

asalaklık, iki hayvan ya da bitki türü arasında, asalak (parazit) denen canhnın konak denen öbür canlıyı öldürmeksizin, ondan yararlandığı ilişki. Asalak canlının konak canlıyı öldürdüğü asalaklık ili...

Asalluhe, bir Sümer tannsı. Güneydoğudaki bataklık bölgede yer alan Eridu yakınındaki Ku’ar kentinin tanrısıydı. Büyüden annma törenlerinde tann Enki ile (Akad dilinde Ea) birlikte tapınılan Asalluhe,...

Asam, Cosmas Damian ve Egid Quirin (sırasıyla d. 28 Eylül 1686, Benediktbeuren, Bavyera – ö. 10 Mayıs 1739, Münih; d. 1 Eylül 1692, Tegemsee, Bavyera – ö. 29 Nisan 1750, Mannheim, Pfalz), ...

asana (Sanskrit dilinde “oturma hali” ya da “oturacak yer”), Hint felsefesinin Yoga sisteminde, zihni bedensel işlevler üzerine odaklaşmaktan kurtarmak amacıyla bedenin aldığı hareketsiz duruş biçimi....

Asanga (d. Purushapura, Hindistan; ü. İS 4-5. yy), Yogaçara (Yoga Uygulaması) idealist okulunun kurucusu Budacı filozof. Purushapura’da saray rahibi olan bir Brahmanın üç oğlundan en büyüğüydü. Üçü de...