EPİFİZ

E P İF İZ ; Alm. Epiphyse (f), Fr. Epiphyse (f),
İng. Epiphysis. Kafatasında, orta boşluğun üst arka
kısmında ara beyin tavanının küçük bir kabartısı
şeklinde görünen, bir çeşit iç salgı bezi. Diğer
ismi corpus pinealis’tir. Sinir dokusu karakterinde
yapı gösterir. Eskiden hiçbir vazifesi olmayan bir
organ olarak târif edilirdi. Son araştırmalar, epifızin
şiddetli bir metabolizmaya sâhib olduğunu göstermiştir.
Cinsel gelişme üzerine frenleyici etkisi vardır.
Bunu hangi mekanizmayla başardığı yeni yeni anlaşılmaya
çalışılmaktadır. Ayrıca melatonin ve seratonin
maddelerini sentez eder. Epifizin çalışması,
çok enteresan olarak günlük aydınlanmalara,
yâni gece veya gündüz oluşuna bağlı olarak
ayarlanmıştır.
Gelişme çağında uzun kemiklerin her iki ucunda
bulunan kısımların her birinde de epifiz denilir.
Epifiz ile kemiğin cismi arasında büyüme çağında
olanlarda kıkırdak dokusu mevcuttur. Buna
epifiz plağı, epifiz çizgisi veya büyüme çizgisi
denilir. Büyüme çağında, bu bölgedeki kıkırdak dokusu
kemikleşerek, iskelet büyümesi gerçekleşir.
Erişkin dönemde bu yapı kaybolur. Epifizle kemik
cismi doğrudan birbirleriyle temastadır ve kemik
büyümesi durmuştur. Epifiz çizgisinin harab olması
hâlinde, o kemiğin büyümesi geri kalır. Bu çizginin
kemikleşmesi ile büyüme sona erer