ANEMİ

ANEMİ; Alm. Blutarmut (f), Fr. Anémie (f), îng.
Anemia. Kandaki kırmızı kan hücrelerinin eksikliği.
Kansızlık. Anemi, çeşitli sebeplerle ortaya
çıkabilir. Olayı meydana getiren sebep ne olursa olsun,
hâdise alyuvarların içinde bulunan hemoglobin
maddesinin toplam ağırlığının düşmesidir. Bu
da, ya dolaşımdaki alyuvar sayısında veya alyuvarlardaki
protein mikdârındaki azalmanın işâretidir.
Tek başına alyuvar sayısının normal olması
anemi olmadığını göstermez. Alyuvar sayısı normal
olduğu halde anemi olabilir ve bunun belirtilerini
gösterir. Aynı zamanda bir çok hastalığın
gidişi esnâsında kansızlık tabloya eklenir ve ana
hastalığın belirtilerine bir de anemi belirtileri ilâve
edilir.
Sebepleri: Demir eksikliği, alyuvar yapımının
normalin altında oluşu, alyuvar yıkımının ve kaybının
normalden fazla olması en önemli sebepleridir.
Bundan başka B12 vitamininin eksikliği, folik
asid eksikliği, kemik iliğini istilâ eden habis
hastalıklar (kanser hücreleri) de aneminin sebepleri
olarak bilinirler. Şekli bozuk alyuvar yapımı da
anemiye sebeb olur.
Anemi, hastada çeşitli ve kendine has belirtiler
ortaya çıkarır. İlk göze çarpan belirti solukluktur.
Bu, en çok dudaklar, göz kapaklarının iç kısımları,
avuç içlerinde kendini belli eder. Çarpıntı,
baş dönmesi, halsizlik, iştahsızlık diğer büyük
belirtilerdir. Aneminin kendine has bir belirtiside “kaşık tırnak” denilen tırnakların kendine has
bir şekil alması hâlidir.
Hastaya iştahı az olduğu için sevdiği yemekler
verilmelidir. Beyin, kemik iliği ve suyu, kan yapımını
kolaylaştırdığı için faydalıdırlar. Yumurta
sarısı, karaciğer ve dalak ızgarası hastalara çok verilir.
Sebzelerden ve yeşil bitkilerden tere, ıspanak,
yeşil lahana, hindiba, maydanoz, kuru meyveler,
patates, fasulye, havuç ve mercimek de fayda sağlayan
maddeler vardır. Hastaya demiri, iyotu bol
şeyler, mersin balığı, hamsi verilir. Karaciğer hülasaları,
folik asit ve B12 vitamini de bâzı anemilerde
faydalı olur. Doktor gözetimindeki ilaç tedâvîsi
ile hastalar uzun bir sürede iyileşebilirler.
Ancak habis hastalıklara bağlı anemilerde ilaçların
faydasız kalması, hatta tümör ve lösemi hücrelerinin
gelişmesini temin ettiği için bâzı antianemik
maddelerin bu tür hastalıkları daha da ilerletici
olması dolayısıyle yeterli kan verilerek yardımcı
olunur.