wiki

ÇATAL; Aim. Gabel (f), Fr. Fourchette (f), İng. Fork. Yemek yerken kullanılan, ekserî uzun dört dişli olan mâdenî âlet. Bundan başka atlı arabalarda okun girdiği yere, pamuk eğirmeye yarayan âlete, ek...

ÇARŞAMBA DİVÂNİ; Osmanlı Devletinde her çarşamba günü İstanbul’un meselelerini görüşmek üzere sadrâzamın başkanlığında toplanan dîvân. Çarşamba Dîvânı’na İstanbul ve bilâd-ı selâse (Eyüp? ...

ÇARPMA; Aim. Multiplikation (f), Fr. Multiplication (f), İng. Multiplication. Eşit terimli toplamanın kısa yazılışı. Çarpılacak sayılardan önce yazılanına çarpılan, İkinciye çarpan, çarpmanın sonucuna...

ÇARDAK; Alm. Laube (-ngang m) (f), Fr. Treillis (m), İng. Trellis. Yazın güneşin sıcaklığından korunmak için yapılan geçici veya devamlı gölgelik. Sebze bahçelerinde, bostanlarda veya evlerin önlerind...

EBÜLİYOSKOP! i. (fr. ebullioscopie). Fiz. Kaynama sıcaklıklarının ölçülmesi. |[ Bir eriticinin ebüliyoskopi sabiti, donma noktası (kriyoskopi) sabitine benzeyen ve Raoult’- nun ebüliyoskopi kanunların...

EBÜLİYOSKOP veya EBÜLİYOMETRE i. (lat. ebullire, kaynamak ve yun. skopein, denetlemek veya metron, ölçü’den (fr. ebullioscope veya ebulliometre). Fiz. Cisimlerin kaynama sıcaklığını tayin etmeğe yaray...

EBÜL HAYR RUMÎ, osmanlı yazarı. Hayatı hakkında kaynaklarda hiç bir bilgiye rastlanmıyor. Fatih Sultan Mehmed Otlukbeli savaşına giderken Balkan sınırlarının korunması için Cem Sultan’ı Edirne’de bıra...

EBÜL HAŞAN (Ali bin Ebi Said Osman), Kuzey Afrika’da hüküm süren Merinî sü-, lâlesinin onuncu hükümdarı (öl. 1352). Saltanatı süresince bütün Kuzey Afrika’yı ele geçirdi ve Güney ispanya’ya uzandı. Ba...

EBÜL FIDÂ (İsmail bin Ali bin Ömer), 1 Eyyubî ailesinden bir prens, devlet adamı ve tarihçi (Şam 1273-Hamat 1331). İyi bir öğrenim gördükten sonra fıkıh, tarih ve coğrafya alanlarında çalıştı. Ailesi ...

EBÜLFEYZ Feyzi, hiıit şair ve bilgini (1547-Lahor 1598). Şeyh Mübarek’in oğlu ve Ebül Fazl en-Nakûrî’nin ağabeyi. Baba- ■ sından ve devrinin ünlü bilginlerinden ders aldı, çağının en yetkili edebiyatç...

EBÜL FEVARİS (Ebül Fevâris el-Hamdâ- ‘ nî), Kuzey Suriye’deki Hamdânî sülâlesinden bir prens (X. yy.). Nâsirüddevle’nin ölümünden sonra oğulları Hamdân, Ebül Berekât ve Ebü Taglib arasında taht ...

EBÜL FEREC İBN et – TAYYİB (Abdullah bin et – Tayyib el – Bağdadî), a- . rap hekimi (öl. 1043). Bağdatlı hıristiyan bir ailenin çocuğu idi. Gençlik yılları katolik kilisesinde kâtipl...

EBÜL FEREC (Ali bin el Hüseyin el Isfahanî), arap yazarı ve tarihçisi (Isfahan 897-? 967). İslâm dünyasını dolaşarak şiir,* musiki, edebiyat ve tarih konularında araştırmalar yaptı. Samimî bir şiî old...

EBÜL FARİS el-HAFSî, Hafsîlerin Berberi Hıntate boyunun başkanı Ebu Hafs Ömer’in soyundan gelen iki emîr: ebül fa- RİS ABDÜLAZİZ BİN OEBİ İSHAK İBRAHİM, emîrlik yılları 1283-1284 arasın arastlar. Ebu ...

EBÜL ESVED (Zalim bin Sufyan üd-Düeli), arap şairi ve dilcisi (603-Basra 689). Arap nahiv bilgisinin öncülüğünü yaparak Basra’da büyük ün kazandı. Sıffin muharebesinde halife Ali’nin yanında savaştı. ...

EBÜL CÂRÛD (Ziyad bin Ebi Ziyad el-Horasanî), Şiî Zeydî mezhebinin Cârûdiye kolunun kurucusu ve imamı. İbnün Nedim’e göre adı Ebün Necm Ziyâd bin el-Münzir el-Abedî’dir; Harezmî de Ebül Cârûd’u Ebüzze...

EBÜL BERAKAT (Hibetullah bin AH bin Melkâ), yahudi filozof, hekim ve müneccimi (öl. 1465). Bağdat’ta ün yaptı ve halifenin özel hekimi oldu. Hayatının sonuna doğru Islâmiyeti kabul etti. En önemli ese...

EBÜL BEKA el-HÜSEYNf (asıl adı Eyüb), osmanlı yazarı (Kefe, Kırım ? – İstanbul 1682/1683). Naiplik ve kadılıklarda bulundu. Otuz yıl Kefe’de kaldıktan sonra Is’ tanbul’a geldi. Eserleri arasında...

EBÜL ATAHİYE (Ebu İshak İsmail bin Kasım), Arap şairi (Ayn-üt-Temr 748-Bağdat 828’e doğr). Kûfe’de kardeşi ile açtığı çömlekçi dükkânında yaptığı, üzerlerine şiirlerini yazdığı testilerle tanındı. Hal...