İSTİSHAB

i. (ar. sahabe t’ten istishâb). Esk. Birlikte götürme, beraberine alma: Devletin üss-ü esasım din ederken müsta- kır / Kimseler islâmı istishâba olmaz muktedir (Ziya Paşa). || İstishâb etmek, birlikte götürmek, yanına almak. || Bi’l-istishab, birlikte. — Fıkıh. Eskiden var olduğu kesinlikle bilinen ve halen devam edip etmediğinde şüphe edilen bir konuda eski durumun devam ettiğine karar vermek. Bk. ansİkl. — ansİkl. Fıkıh. Eski durum hakkında kesin inanç, bu durumun devam edip etmediği konusunda ise şüphe bulunduğundan, «şekki lâhık, yakîni sâbıkı izal etmez». Fakat istishâb esasına göre hareket edilip edilmeyeceği de lehte ve aleyhte fikirler i- leri sürülmesine sebep oldu ve tartışmalar doğurdu. Mecellede, istishâb esasına dayanan bazı kurallar yer almaktadır: «Bir şeyin bulunduğu hal üzre kalması asildir» ve «Kadim, kıdemi üzre terk olunur» gibi, (Mecelle, md. 5-6). ♦ istishaben zf. Esk. Yanına alarak,