EPİROGENEZ i. (yun. epeiros, yükselmiş toprak ve gennan, meydana getirmek > fr. ¿pirogenöse’âen). Jeoloji ölçeğine uygun, yerkabuğunun oldukça geniş bir kesimini etkileyen ve yükselmesine veya alça...

EPİPHYLLOPSİS i. Dallı gövdeli ağaççık; dalları yaprak görünüşünde, yassı, dilimli, kısa eklemlerden meydana gelir;” bunların tırtıllı kenarlarında, on beş gün Ömürlü kırmızımsı pembe veya beyaz...

EPİPHANİOS Aziz (Filistin 315’e doğr.- denizde 403), Kıbrıs’ta Salamis piskoposu (367). özellikle Apollinarios ve Origenes taraftarlarına karşı şiddetli polemikleriyle tanınır. Birçok eser bıraktı. Ba...

EPİPHANEİA i. («görünme» anlamında yun. k.). İsa’nın paganlara ve özellikle müneccimlere görünmesi. |j Bu olayı kutlayan yortu. (Krallar Günü de denir.) —  Hıristiyan yortusu Epiphaneia 6 ocak günü ku...

EPİNOY (Philippine Christine de lalaİng,— prensesi), belçikalı kadın kahraman (Bailleul şatosu, Conde 1545 – Anvers 1582). Tournaisis valisi Pierre de Melun’un karısıydı; ispanyollar tarafından ...

Epinikoi, Pindaros’un Zafer Türkülerinin genel adı (M. ö . 518 ile 438 arası). Eserlerinin en ünlü bölümü ve günümüze tam olarak kalan tek eseridir. Epinikoi dört kitaba bölünür ve bu kitapların her b...

EPİNİKİON i. (yun. epi, üzerinde ve nike, zafer’den). Esk. Yun. Olympia, Delphoi v.b. spor- gösterilerimde bir zaferden* sonra düzenlenen şenlikler ve tanrılara sunulan adaklar. |( Çoğu zaman bu şölen...

EPİNET i. (fr. épinette). Müz. Klavyeli ve telli müzik âleti. —  Epinet’in klavyesindeki her tuşa bir tel düşer. Çok zaman taşınabilen bu çalgı dikdörtgen veya trapez biçimindedir ve kasası 1,70 m’yi ...

EPİNEPHELUS i. Kemikli balık. —  Hani balıklarından olan epinephelus’lar tropik ve ılık denizlerde, derin, taşlık, kayalık bölgelerde yaşar. Yumurtaları ve yavruları engin denizde gelişir. Renkleri ge...

EPİNEPHELE i. Haziran ve temmuzda ağaçlık yerlerde görülen kelebek. (İlmî adı Epinephele fustina.- Pulkanatlılarm satyridae familyasından...

ÉPiNAY (Adrien d ’ ),- ingijiz siyaset adamı (Mauritius adası 1794-Paris 1839). Prosper d’Épinay’in kardeşi. Mauritius adası milletvekili oldu (1830-1831* 1833-1835); yasama meclisine sömürgelilerin k...

Épinal müzesi, 1882’de kurulmuş il müzesi. Bu müzede şimdi XVIII. yy. desenleri, değerli Galya-Roma arkeoloji dermeleri (XVI.- XVIII. yy.), zırh ve silâhlar, çeşitli fr ansız ve yabancı okullardan tab...

£PİNAL, Fransa’da Vosges idare bölgesinin merkezi; Vosges dağları eteğinde, Moselle \ kıyısındş; 40 954 nüf. fipinal, Yukarı Vosges dağlarının vâdileri ağzında, bu vâdilerin Lorraine ovası ile bileşti...

EPİMETHEUS («Çok geç düşünen»). Yun. mit. Prometheus’un kardeşi ve karşıtı. Prometheus, gökyüzünün ateşini çaldıktan sonra ona Olympos’lulardan sakınmasını bildirdi. Epimetheus bunu önemserftedi ve Ze...

EPİMENİDES Knossos’lu, girit asıllı yunan şair, filozof ve kanun koyucusu (M;ö. VI. yy). Yunan halkinm gözünde bir yarı masal kahramanı idi. Elli yedi yıl bir mağarada uyuduktan sonra hehanetlerde bul...

EPİMELETES i. («itina eden» anlamında yun. k.). Esk. Yun. Yunan sitelerinde çeşitli görevliler tarafından taşınan unvan. (Atina’da bir askerî donatım ambarı, bir ephebos’- lar, bir konfedere şehirler ...

EPİMEDİUM/ i. Köksaplı çok yıllık otsu bitki. (Nemli yerlerde biter. Anayurdu, Kuzey yarımkürenin Avrasya kısmıdır. Yaprakları ve çiçekleri çok geniş olan bahçıvanların yetiştirdiği türler, genellikle...

EPİKYDES, kartacalı general (öl. M.Ö, III. yy. sonu), ispanya ve İtalya’da Hannibal’- in hizmetinde bulundu. Erkek kardeşi Hippokrates ile birlikte Syrakusai tiranı Hieronymos’un yanma gönderildi; Leo...

EPİKUROS’ÇULUK i. Epikuros ve epikurosçularıh doktrini. || Teşm. yol. Haz duymanın ahlâkın özü olduğunu savunan öğreti. Eşanl. epîkürİzm. — Epikuros’tan sonra’bu doktrin, hemen hemen hiç bir değ...

EPİKUROS, yunan filozofu (bir kanıya göre Sisam [Samos]; Diogenes Laertios’a göre de Atina M. ö. 341 – öl. 270). Babası öğretmen, annesi falcıydı. Çocukluğu Samos’ta geçti. Samos’ta Eflatun’cu P...