EBU TAHİR HATUNÎ (Ebu Tahir Muvaffakuddevle Kemal), iranlı şair ve tarihçi (1067 ? – Cürcan 1135). Selçuklu hükümdarı Melikşah’ın oğlu Sultan Muhammed’in karısı Cevher Hatun’un hizmetinde bulund...

EBU ŞÂME (Şihabüddin Abdurrahman bin İsmail), arap yazarı (Şam 1203 – 1268). Şafiî mezhebindendi; kaşının üstündeki benden örtürü Ebu Şârne (Benli) diye anıldı, ilk öğreniminden sonra Mısır’da y...

EBU ‘SÜFYAN (Sahr bin Harb bin Ümeyye), Ebu Hanzele de denir, Mekke’nin ileri gelenlerinden (Mekke 597 – 653). Kureyş’in Abd Menaf ailesinden. Bütün Mekkeli zenginler gibi Ebu Süfyan da Hz...

EBUSSUUD EFENDİ (Ebussuud bin şeyh Muhyiddin Mustafa el-lmadî el-iskilibî), osmanlı şeyhülislâmı (İskilip 1490 – İstanbul 1573). ibn Kemal’den sonra gelen ikinci önemli bilgin sayıldığı için «mu...

EBUSELiK i. Mus. Buselik makamının eski ve asıl adı. Bk. buselİk. (m) Ebu Simbel veya Abu Simbel, Nil nehrinin Nübye’deki kısmında, batı yakasındaki birinci ve ikinci çağlayanlar arasında bulunan, Ram...

EBU SELEME (Hafs bin ‘Süleyman), türk asıllı abbasî veziri (öl. 750). Horasanlı Ebu Müslim ile birlikte Emevîlerm yıkılışını hazırlayan planları yaptı. Peygamber ailesi lehinde büyük bir propaga...

EBU SAİD FAZLULLAH (Ebul Hayr), İran şairi ve mutasavvıfı (Mayhana 9f>7-ay.y. 1049). ilk öğrenimini Mayhana’da yapti. Merv’de Şafiî bilginlerinden Ebu Abdullah el-Hüsrîden fıkıh öğrendi. Daha sonra...

EBU SAADE (ar. Abu-ScCâda, mutluluk yeri), Cezayir’de (Medea idare bölgesi) idare çevresi merkezi. Hodna ovalarının güney sınırında, Avlad Nail dağlarının eteğinde; 22 100 nüf....

EBURON’LAR. Esk. coğ. Ren ve Meuse arasında, Belçika Galya’sında yaşayan germen asıllı topluluk. Eburon’lâr, Meuse nehri kıyılarıyle Ren nehrinin Remagen ve Düsseldorf. arasında kalan kıyılarında yaşa...

EBU RİGAL, bazı efsanevî arap kişilerinin adı: 1. Hz. Peygamber’in Tâif seferinde mezarını gösterdiği kimse; Semûd kavminin atası. 2. Şuayb’m yardımcısı ve cizyelerini toplayan memuru. 3. Mekke seferi...

EBU NÜMEY (Muhammed I), Mekke şerifi (1254 – 1301). Abbasî halifeliğinin yıkılması /ile Hicaz’da başgösteren kargaşalığı yatıştırdı, etkili siyaseti ile Mek-r ke’de hüküm sürdü. Kişiliği ve devl...

EBU MİHÇEN (Abdullah bin.Habib), arap şairi (VII. yy.). Sakıf kabilesinden. Hayatını, öğrenimini kesin olarak bilemiyoruz. Şiirlerinden çok, İslâmlığın yayılmasını önlemek için yapılan savaşlara katıl...

ÇAP; Alm. Durchmesser (m), Fr. Diamètre (m), İng. Diameter. Kapalı bir eğrinin veya bir dâirenin merkezinden geçen ve eğri üzerinde sınırları olan bir doğru parçası. İkinci derece yüzeyler üzerinde al...

ÇANKIRI; Orta Anadolu’nun kuzeyinde Kızılırmak ve Batı Karadeniz havzaları içinde yer alan bir ilimiz. Çankırı toprakları 40°30′ ve 41° kuzey enlemleri ile 32°30′ ve 34° doğu boylaml...

Böbreğin dikey kesiti ve bu kesit içinde filitre elemancığmın (nefron) büyütülmüş hali. Nefron un içindeki borucuğun başı kılcal damarlara açılır. Kılcal damarlar yumağını toplayan bu kısma yumakcık adı verilir. Yumakcığı kuşatan zara “Bowman kapsülü” denir. Proteinlerin ve fosfatların yakılmaları sonunda “Üre” meydana gelir. Üre, su ile birlikte idrarı oluşturur. Yumakcığm içindeki kılcal damarlardan kanın basıncı ile bir miktar sıvı dışarı sızar. Sızan bu sıvı gerçek idrar değildir. Kanda erimiş olan maddelerdir. Yumakcık sıvısı kıvrımlı boru içinden geçerken borunun iç çeperindeki tek sıralı hücreler tarafından emilir. Glikoz, Sodyum Klorür ve C vitamini gibi gerekli maddeler emilerek kana geri verilir. Proteinlerin ve fosfatların yıkılan zararları molekülleri emilmez. Emilen maddeler kıvrımlı boruyu çepeçevre saran kılcal damarlar tarafından toplanır. Emilmeyen zararlı maddeler, toplayıcı borulara verilerek idrar torbasına gönderilir.

BÖBREK HASTALIKLARI BÖBREKLER Karın arka duvarında, bel bölgesinin iki yanında her biri orta lama 10 cm boyunda, 150 gram ağırlığında, kuru fasulye tanesi biçiminde iki adet böbrek vardır. Her böbreği...

ÇANKAYA KÖŞKÜ; Atatürk’ün İstiklâl Savaşı ve Cumhûriyetin ilk yıllarında oturduğu ve şimdi de müze olarak kullanılan binâ. İsmini bulunduğu Çankaya semtinden almıştır. Köşk, Ankara Belediyesi ta...