Fâtih Sultan Mehmed Han, 29 Mayıs 1453'te İstanbul'u fethedip Doğu Roma İmparatorluğunu yıkarak ortaçağa son vermiş, yeniçağı başlatmıştır.

ORTAÇAĞ; Alm. Mittelalter (n), Fr. Moy en Age (m), îng. The Middle Ages. Târihî zamanlardan. İlkçağ ile yeniçağ arasındaki devredir. Kesin olmamakla berâber, ortaçağın meşhur olan zaman dilimi, Milâdd...

Ortaoyununun büyük ustalarından Kavuklu Hamdi (solda oturan) ve Pişekar Küçük İsmail (karşısında ayakta) ile cüce ve zenneleri gösteren Ressam M u- azzez'in bir tablosu.

ORTA OYUNU; eski bir Türk eğlencesi. Os- manlı devrinde, oyuncuları yazılı bir metine bağlı kalmadan, nüktelere ağırlık vererek, seyirciye bir öğüt veya ders vermek maksadıyla verilen temsil. Orta oyu...

PICCARD, Auguste; stratosfer ve Okyanus derinliklerinin ilk defâ insanlı keşfini yapan İsviçreli fizikçi. İsviçre Basel’de 28 Ocak 1884’te doğdu. Mekanik mühendislik dalında ilerledi. Züri...

PICASSO, Pablo; İspanyol ressam ve heykeltraş. Devrinin en büyük sanatkârı kabul edilir. Picasso 25 Ekim 1881’de Ispanya’nın güneyinde bir sâhil şehri olan Malaga’da doğdu. Babası resim öğ...

pH ÖLÇEĞİ (pH Cetveli); Aim. pH-Wert (m), Fr. Echelle (f) pH, İng. pH- scale. Sulu çözeltilerdeki H+ veya OH’ konsantrasyonlarının logaritmik olarak ifâdesi. Sulu çözeltilerin H+ ve OH- konsantr...

PEZDEVt (Ali bin Muhammed); Mâverâünnehr’de yetişen Hanefî fıkıh âlimlerinden. İsmi, Ali bin Muhammed bin Hüseyin bin Abdülkerîm bin Mûsâ bin îsâ bin Mücâhid-en-Nesefî el-Pezdevî’dir. Küny...

P E Y N İR ; Aim. Kâse (f), Fr. Fromage (n), İng. Cheese. En önemli süt mâmüllerinden olan, sütün maya vâsıtası ile pıhtılaştırılmasından elde edilen çökeleğin olgunlaşmış hâli. Pekçok peynir çeşidi v...

P E Y K Ü L K E L E R ; Aim. Satellitenstaaten (m.pl.), Fr. Pays (m.pl.) satellite, İng. Satellite countries. Güçlü ve nüfuzlu bir devlet etrafında askerî, politik, ekonomik, antlaşmalarla toplanmış o...

PEYGAMBERDEVESİ (Mantis religiosa); Aim. Gottesanbeterin (f), Fr. Manîe religieuse (f), İng. Praying insect (mantis). Familyası: Peygamberdevesigiller (Mantidae) Yaşadığı yerler: Sıcak ve tropikal ülk...

PEYGAMBER; Aim. Prophet (m), Fr. Prophete (n), İng. Prophet. Allahü teâlâ tarafından insanlar arasından seçilmiş ve görevlendirilmiş, her bakımdan güvenilen, kusursuz, günâhsız kimse. İnsanlara, dînin...

PEYAMİ SAFA; son devir, meşhur Türk yazar ve romancısı. Psikolojik roman tarzının Türk edebiyatındaki güçlü ustalarmdandır. Peyami Safa, 1899 yılında İstanbul’da doğdu. Babası Servet-i Fünun şâi...

PETROL; Aim. Petroleum, Erdöl (n), Fr. Petrole (m), İng. Petroleum, oil. Toprak altında, daha çok derinliklerde bulunan organik menşeli az akışkan, koyu renkli, alev alıcı, sıvı yakıt. Petrol, hidroje...

PETRO-I (Deli); Rus çarlarından. OsmanlIların Deli, Rusların da Büyük Petro lakâbı verdikleri Rus çarıdır. Rusların Romanov hânedan âilesindendir. 1672 yılında Moskova’da doğdu. Babası Çar Aleks...

PETN (Pentaeritritol tetranitrat); Aim. Petn, Fr. Petn, İng. Petn. Kuvvetli patlayıcı özelliği olan organik bir madde. Pentaeritritolün nitrik asitle reaksiyonundan elde edilir. Nitrogliserinle aynı s...

PETAİN, Henri Philippe; Fransız devlet adamı ve askeri. Fransa’nın Pas de Calais, Cauchy- â la Tour şehrinde, 24 Nisan 1856 tarihinde doğdu. Saint-cry mezunu olan Petain, Ecole de Guerre’d...

PEŞREV; halk hikâyelerindeki türkülerin arasındaki mâni şeklindeki dörtlükler. Türk mûsikîsinde bir saz eseri türü. Farsça “önde giden” demek olan pişrevden bozmadır. Tek çalgı veya umûmî ...

PEŞKİR; Aim. Serviette (f), Mundtuch (n), Handtuch (n), Fr. Serviette (f), essuie-mairıs (m), İng. Towel, (table) napkin. Yemek yerken dize örtülen, genellikle keten veya pamuk ipliğinden dokunmuş bez...