TALÂT PAŞA , Posta memurluğundan sadr-ı âzamlığa yükselen İttihad ve Terakki Komitesinin ileri gelenlerinden. Edirne’de 1874 yılında doğdu. Babası bazı kazalarda sorgu hakim muavinliği yapan Ahmed Vas...

TALAS MEYDAN MUHAREBESİ, Müttefik Türk ve İslâm ordularının Çinliler’e karşı kazandığı ilk muharebe. İslâmiyeti henüz kabul etmeyen Türkler’in, Orta Asya’da İslâm Dini’ni tanıtıp, yayan Araplar He Çin...

TAKVİM, Alm. Kalender (m), Fr. Calendrier (m), İng. Calendar. ZLamanı; sene, ay, hafta, gün ve saat gibi sabit bölümlere ayıran; dinî-millî gün ve bayramları gösteren cetveller. Kelimenin aslı Arapça’...

TAKVÂ, Alm. Frömmigkeıt (t). Fr. Piété (f). İng. Piety. Kötülüklerden sakınmak. Allahü teâlânın emirlerini yapıp yasaklanndan kaçınmak. Haramların ve şüpheli olanların hepsinden sakınmak. İnsanı, Alla...

TAKİYYÜDDİN ER-RÂSİD, İstanbul Rasadhanesini kuran meşhur matematik ve astronomi âlimi. Şam’ da Sebabiyye ve Takkiye medreselerinde müderrislik yapan Mehmed bin M arufun oğludur. 1521 (H. 927) yılında...

TAKAS, Alm. Kompensation, Ausgleichung (f), Fr. Compensation (f). İng. Exchange of goods; compensation. Alacak, verecek kalmama, ödeşme, sayışma, değişme, birbirine karşı aynı cinsten zamanı gelmiş al...

TAHVİL, Aim. Obligation, Anleihe, Schuldverschreibung (f). Fr. Obligation (f). ing. Bond, debenture. Obligasyon. Seri halinde çıkartılan ve çoğunlukla faizli olan borç senedi. Tahviller genellikle ham...

TAHTIREVAN, Aim. Sanfte (f); Rikscha (f). Fr. Palanquin (m), Litière (f). İng. Palanquin, litter. İnsan omuzunda veya hayvanlar üzerinde taşınan, tekerleksiz bir nevi araba. Genelde dört kalın sopa üz...

TAHTA KURUSU (Cimex lectularius), Alm. Wanze(f). Fr. Punaise (1). İng. Bedbug, bug. Familyası: Tahtakuruları (Cimicidae). Yaşadığı Yerler: Gündüzleri yarık ve çatlaklar içerisinde barınır. Gece faaliy...

TAHT, Alm. Thron (m). Fr. Tröne (m). İng. Throne. Hükümdarların merasim günlerinde ve resmî kabullerde oturdukları, değerli taş ve madenlerle süslenmiş büyük makam koltuğu, sedir. Mısır, Mezopotamya, ...

TAHSİSAT, Alm. Budgetkredite (pl.), Fonds (m), bewilligte Gelder (pl.). Fr. Crédit (m), budgétaire. İng. Appropriation, allowance. Ödenek. Tahsis edilmiş, ayrılmış şeyler. Amme hizmetleri, ücret ve he...

TAHSİN PAŞA , Sultan İkinci Abdülhamid Hân devri vezirlerinden ve mabeyn başkâtibi. İstanbul’da doğup, ayni yerde 1910 yılında vefât etti. Gençliğinde Bâb-ı âli kalemlerinde çalıştı ve burada kendini ...

TAHRİR, Aim. Niederschrift (f). Fr. Inscription (f). İng. Registration. Nüfus ve arazi gibi umumî olarak yazma yerinde kullanılan bir tabir. Lügâtta yazma, yazılma manalarına gelir. Osmanlılar zapt et...

TAHMÂSP, İran ’daki Safevî şahlarından ikisi. Birinci Tahmasp (1524-1576), İkinci Tahmasp (1722- 1732) yıllan arasında hükümdarlık yaptılar (Bkz. Safevîler)....

TAHLİYE, Alm. Freilassung, Entlassung(f). Fr. Mise en liberté (t). İng. Setting free, release, letting out. Boşaltma, salıverme, çıkarma, serbest bırakma. Ceza hukukuna göre tevkif edilen sanığın (tut...

Her malın nisap miktarı ve zekât oranı farklıdır. Genel çizgile riyle malların nisap miktarları ve zekât oranları şöyledir: Altın ve gümüş: Altının nisap miktarı 80,18 gramdır. Bu miktarda ya da bunda...

Sadaka Allah’ın rızasını kazanmak niyetiyle karşılıksız olarak fakir ve muhtaçlara yardım etmek demektir. Bu anlamıyla hem farz olan zekâtı hem vâcip olan fıtır sadakasını hem de bunlara ilâve olarak ...

Temel İnsan Hak ve Özgürlükleri İnsan hak ve özgürlükleri; diline, dinine, ırkına, cinsiyetine, mil liyetine, sosyal statüsüne ve rengine bakılmaksızın insanın sırf insan olduğu için kazandığı hak ve ...