wiki

i. (ar. velâdet’ten istilâd). Esk Çocuk isteme. — Fels. Esk. Bilimsel tartışma metoduylı bilinen bir şeyden bilinmeyeni çıkarma (Sokrates’e göre, zihnin doğum yapmasın isteme.) Eşanl. mayötİk. — ansİk...

i. (ar. vely, arkası sıra gelme’- den istila*). Bir memleketi silâh zoruyle ele geçirme: Milliyet esaslarına riayet kâr ve memleketimize karşı istilâ emeli beslemeyen herhangi devletin fennî, sınaî mu...

i. (ar. <ulüvv’ den is t Mâ). Esk. Yükselme, yücelme. || Üste çıkma, üstün gelme. || İsti’la etmek, yükselmek, çıkmak: Hattâ / Yorulmadan edecekler cinana is- ti’lâ (Tevfik Fikret),...

i. (ar. kitabe t’ten istiktâb). Esk. Yazı yazdırma, kopya ettirme. || Bir yazının, kime ait olduğunu aniamak ve karşılaştırılmak üzere şüphe edilen birisine yazı yazdırma, yazı sınaması. || İstiktâb e...

i. (ar. keşf’ten istikşâf). Esk. Araştırma, keşfetmeğe çalışma. || istikşaf etmek, araştırmak: Ne var ne yok diye etrafı etti istikşaf (M. A. Ersoy). — Ask. Düşmanın yok edilmesi için bulunduğu mevzii...

i. (ar. kesre t’ten istikşâr, bir şeyin çokluğunu isteme, çoğaltma). Esk. Çok görme, çoğumsama, fazla sayma. || İs- tiksar etmek, çok görmek, çoğumsamak....

i. (ar. kaşa*’dan isti1f.şâ>). Esk. inceden inceye araştırma, özünü esasını bilmeğe çalışma. || iktiksâ etmek, dikkatle incelemek,...

i. (ar. karz’dan istikraz). Esk. Huk. Ödünç para alma, borçlanma. (Bk. karz.) || istikraz-i bahrî. Bk. denİz ödüncü. || istikraz-i dahilî, devletin hisse senedi, tahvil v.b. çıkararak para tedarik etm...

(ar. karâr’dan istik,râr). Be lirli bir seviyede durma, aynı kararda devam etme: Toprak tasarrufunda istikrar olmadığı, tımarlar, zeametler daima ve sarayın emri ile elden ele geç fiği için … (Ş. S. A...

i. (ar. künh’ten istiknâh). Esk. Bir şeyin aslını, gerçeğini araştırma, dikkatle inceleme: Kader nedir, sana düşmez o sırrı istiknah (M. Â . Ersoy). |j İstihnak etmek, derinleşmek, nüfuz etmek. &#x266...

Türkiye cumhuriyetinin millî marşı. Sözlerini Mehmed Akif Ersoy* yazdı; marşı Zeki Üngör* besteledi. 1921 Yılında Maarif vekâleti bir millî marş yarışması açtı ve 500 TL. mükâfat koydu. Yarışmaya 724 ...

Vekiller heyetinin lüzum göstermesi ve Büyük Millet meclisinin mutlak çoğunlukla karar vermesi üzerine Kurtuluş savaşına ilişkin firar v.b. suçları yargılamakla görevli ve istisnaî olarak kurulan mahk...

Kurtuluş savaşının ba- şarıyle sonuçlanması üzerine, Türkiye Büyük Millet meclisi üyelerine ve savaş sırasında yararlık gösterenlere verilmek üzere 29 teşrinisani 1336 (1920) tarihli kanun gereğince v...

i. (ar. kıllet’ten istiklâl). Bir başka güce bağlı olmama hali: Milletin istiklâlini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır (Atatürk). Hakkıdır hakka tapan milletimin istiklâl (M. Â. Ersoy). [Eşan...

i. (ar. İstikbâl’den istikbâ- liyye). Esk. Ed. Bir kimsenin bir şehre gelişi dolayısıyle yazılan şiir, kaside. (Devlet büyüklerini karşılamak için yazılanlarına ku- dumiye denilir. Şeyhülislâm Feyzull...

i. (ar. kabl’den istikbâl). Esk. Gelecek zaman, gelecek: istikbalde dahi seni bu hâzineden mahrum etmek isteyecek dahilî ve haricî bedhahların olacaktır (Atatürk). Girdiği iste kuvveti galiba, istikba...

i. Deric. Sepileme işleminde kullanılan âlet. || Askı istikan, kurumadan önce mermer bir masa üzerinde açılarak derilerin kırışıklık ve damarlarının düzeltilmesine yarayan ağaç saplı çelik veya bakır ...

i. (ar. kıyâm’dan istikâmet). Doğrultu, yön: Bu tarihlerde Adapazarı, İzmit istikametinde seyahatte bulunuyordum (Atatürk). Bugün ilerisini, hayatının alacağı istikameti, mesleğinin kendine uygun olup...

i. (ar. hâzır’dan istihzar). Esk. Bir iş için gerekli olan her şeyi tamamlamış olma, hazırlama. || Akla gelme, hatırlama. — Ed. Esk. Konferans verecek olanların önceden araştırmak ve okumak suretiyle ...

i. (ar. istihza). Esk. Üstü kapalı ince alay: Sinirli bir tavırla yanındakilere dönüp hakkımda acı bir istihzada bulunduğunu sezdim (Y. K. Karaosmanoğlu). Şu son kelime Ahmet Cemil’in ince dudakları b...