DEMOKRAT PARTİ (DP); Alm. Demokraîische Par ti e (e), Fr. Parti (m), democrate , İng. Democrat Party. Türkiye’deki siyâsî partilerden biri. Halk Partisinin tek parti olduğu 1946’da partide...

DEMOKRASİ; Alm. Demokratie (f), Fr. Demokratie (f), İng. Democracy. Halkın kendi kendini yönetmesi. Eski Yunancada “demos” halk ve “kratos” otorite demektir. İkisinin birleşmes...

DEMOKLES; M.Ö. 4. yüzyılda Sirakuza’da hükümdar olan Dionysous’un sarayında yaşamış ve dünyâca ünlü “Demokles’in Kılıcı” deyiminin zamanımıza kadar gelmesine sebeb olmuş ...

DEMOGRAFİ; dünyâda veya bir ülkede bulunan nüfûsun yapısını, durumunu, dinamik özelliklerini inceleyen bilim dalı. Yunanca demos “halk” ve graphein “yazmak” kelimelerinden meyd...

DEMİRYOLLARI; Aim. Eisenbahn (-linie) (f), Bahn (f), Fr. Chemin (m) de fer, voie (f)ferree, İng. Railway, railroad. Yolcu ve yük taşımacılığının yapıldığı demirden mâmul bir çift ray hâlinde uzanan ul...

DEMİRÎ; on dördüncü yüzyılda yetişmiş, zooloji ve Şâfiî mezhebi fıkıh âlimi. Adı, Muhammed bin Mûsâ bin Ali ed-Demîrî’dir. Künyesi Ebü’l-Bekâ olup, lakabı Kemâleddîn’dir. Batı dünyâs...

DEMİRHİNDİ (Tamarindus İndica); Alm. Tamarindearinde, Fr. Tamarinier; İng. Tamarind. Familyası: Baklagiller (Leguminosae). Türkiye’de yetiştiği yerler: Güney bölgelerde yetişir. Hindistan ve tropikal ...

DEMİRCİ MEHMED EFE; İstiklâl Harbinde faydası görülen efelerden. Nazilli ilçesinin Piribeyli köyünde 1885’te doğan Mehmed Efe, efelikten önce demircilik yaptığından “Demirci” ünvanın...

DEMİRBAŞ ŞARL, (Charles-XII); İsveç hükümdarlarının en ünlüsü. Zamanında İsveç, Avrupa’nın en büyük ve önemli devletleri arasına girmişti. 1697’den 1718 yılına kadar hükümdarlık yaptı. Dan...

DEMİRAĞAÇ (Casuarina); Aim. Eisenbaum, Fr. Bois defer, İng. Iron-wood. Familyası: Demirağaçgiller (Casuarinaceae). Türkiye’de yetiştiği yerler: Adana, Hatay, İçel illeri ile Güney Batı Anadolu. Genell...

DEMİR; Alm. Eisen, Fr. Fer, İng. Iron. Dünyâda oksijen, silisyum ve alüminyumdan sonra en bol bulunan element. Fe sembolü ile gösterilir. Ağır metallerin en önemlisidir. Yer kabuğunda % 4,2 nisbetinde...

DELTA; akarsuların denize vardığı yerde, iki veya daha fazla sayıda kollara ayrılarak meydana gelen üç köşeli odacıklara verilen isim. Akarsular genellikle deniz seviyesinden daha yüksek olan yerlerde...

DELİRİUM TREMENS; kronik alkoliklerde fazla alkol alınması veya birdenbire kesilmesi yâhut da bâzı uyarıcı sebeplerin (travmalar, zehirlenmeler, ağır infeksiyonlar gibi) katılmasıyla beliren akut orga...

DELHİ TÜRK SULTANLIĞI; Hindistan’daki Müslüman Gurlu Devletinin komutanlarından Kutbeddîn Aybeg tarafından Delhi’de kurulan Türk devleti. Bu devlete; Mu’izzîler, Halacîler, Tuğluklar...

DELHİ; Hindistan’ın federal başşehri olan Yeni Delhi’yi de içine alan şehir. Hindistan’ın ortakuzey kesiminde yer alır ve bölgenin ulaşım ağının odak noktasını meydana getirir. Târih...

DEKSTRİNLER; Aim. Dextrin (n), Fr. Dextrine (f), İng. Dextrin, Nişastanın eksik hidrolizi veya kuru nişastanın ısıtılması ile elde edilen daha küçük moleküllü sınıfı. Saf dekstrinler beyaz, amorf (şek...

DEKSTRAN; Aim. Dextrose, Fr. Dextrose, İng. Dextr, Dextrose. Bâzı bakteriler tarafından mâmul şekerden üretilen, yumuşak, yapışkan, yüksek molekül sayılı polisakkaritler. Şeker fabrikalarında dekstran...

DEKORASYON; Alm. Dekoration, innenausstattung, Fr. Decoration, İng. Decoration. Mîmârlıkta yapıların içinde veya dışında uygulanan süsleme işi. Odaların, salonların câmi ve sarayların zevkli bir biçim...

DEKOR; Alm. Dekoration, Ausstattung (f), Bühnenbild (n), Fr. Decor (m), İng. Decor. Bir sinema çekiminde veya tiyatro gösterisinde sahnenin seyircilerin göreceği tarzda olmasını sağlayan sanat ve tekn...

DEKLİNASYON (Meyil); Alm. Deklination, Fr. Déclination, İng. Déclination. Astronomide bir yıldızın gök ekvatorundan kuzey veya güneye doğru uzaklığı. Bu uzaklık, yıldızdan geçen saat dâiresi üzerinde ...