kozlu

i. (ital. straglio’dan). Denize. Ana direk ve çubuklarını teplerinden baş ve kıç doğrultusunda tutan tel veya bitkisel halat. (Yerlerine göre adlandırılan bu donanım halatlarının ana direklerden inenl...

i. (ar. sirkat’ten istir âk). Esk. Çalma, gizlice alma, aşırma. || İştirak etmek, çalmak, hırsızlamak. || istirak-ı sem’, kulaktan söz kapma,...

i. (ar. rahat’i an istirahat). Dinlenme, rahat etme, huzur ve sükûn bulma: Bilseniz, ne kadar istirahata muhtacım (H. Z. Uşaklıgil). — Onun saadetine, isti- rahatine hakikî hareminden fazla çalışmıştı...

esk. Stene, Leosthenion, Sost- henion, İstanbul boğazının orta kesiminde, Rumeli kıyısına derince sokulan İstinye koyu kenarında semt. İlkçağda, burada Kara- denize çıkan ve oradan gelen gemiler barı-...

i. (ar. nutk’ian istintâk). Esk. Sorguya çekme, sorular sorma: Sual yok, istintak istemem (R.H. Karay). || İstintak etmek, sorguya çekmek, sorup soruşturmak: Kurnazca beni, istintak ediyor, ailem hakk...

i. (ar. netice den istintaç). Esk. Sonuç çıkarma, neticeye varma. || istintaç etmek, sonuç çıkarmak. — Mant. Esk. Bir büyük önermeden küçüğe ve sonurguya, kanunlardan olaylara, sebepten neticeye gider...

i. (ar. neşak’tan istinşâk). Esk. Abdest alırken burna su çekme. || Koklama, koku alma. || İstinşâk etmek, buruna herhangi bir şey çekmek, koklamak. || is- tinşak-ı eter, eter koklama....

i. (ar. nesh’den istinsah). Esk. Elle kopya ederek örnek çıkarmak: Boş zamanlarında istinsahla meşgul olur, elindeki nüshaların çoğalmasına çalışırdı. || İstinsah etmek, kopya ederek örnek çıkarmak: E...

i. (ar. nekefien istinkâf). Esk. Kabul etmeme, reddetme, yüz çevirme, çekinme, sakınma: Bundan istinkâf, Yunan müddeayâtının müdafisiz kalmasını ve memleketimizin daha ne kadar müddet me- saib-i harbi...

i. (ital. stringa, bağ’dan). Denize. Yelkenleri çeşitli noktalardan çekerek toplamak suretiyle sarılmalarını kolaylaştıran donanım halatları. (Seren yelkenlerinin istingaları, mezo, gargafunda, salabu...

i. (ar. ne camdan istinca). Din. Büyük abdesti yaptıktan sonra insanın temizlenmesi, arınması. (‘Taharet alma, taharetlenme de denir. İslam dini kurallarına göre genel olarak sol el ve su ile ya...

i. (ar. nübüt’tan istinbat). Esk. Hüküm çıkarma, bir söz veya işten gizli mânâ çıkarma, dolayısıyle anlama. || ls- tinbat etmek, çıkarmak, zımnî olanı anlamak: İsmini hûn-i dilimden edesin istinbat (S...

i. .(ar. sened’- den istinâd). Dayanma, dayanış, yaslanma: O benim istinadımdı, destek kırıldı ve ben yıkıldım (A. H. Müftüoğlu). Bu esnada istinat direkleri getirildi, çöken tarafa kondu (N. Araz). |...

i. (ar. üns’ten istinas). Esk. Alışma, ünsiyet kazanma, ürkekliği kalmama, sosyal hayata uyma, yakınlık duyma,...

i. (ar. enfien istinaf). Esk. Yeniden başlama. — Gram. Esk. Sözün başlangıcı, başlık. — Huk. Esk. Mahkemenin verdiği kararı kabul etmeyerek istinaf mahkemesinde yeniden bakılması için müracaatta bulun...

i. (ar. niyabet’ten istinabe). Esk. Naip olma, naiplik. — Huk. Bazı güçlüklerden ötürü usul hukukuna ilişkin bazı işlemlerin yer itibariyle yetkisiz makamca yapılmasına imkân veren bir muhakeme ...

i. (ar. meze’- den istimzaç). Esk. Bir kimsenin huyunu, mizacını tanımak için araştırma. || Birinin düşüncesini sorma, yoklama: Meclis-i Me- husanın ve Felâh-ı Vatan grupunun, bu bap- raki karar-ı kat...

İSTİMVAL i. (ar. mâl’dan istimvâl). Huk. Bazı menkullerin mülkiyetini, kullanma ve faydalanma hakkını, gayrımenkullerin de kullanma ve faydalanma hakkını idareye geçirten, idarenin ihtiyaç duyacağı iş...

i. (ar. miirür’dan istimrar). Bir düzüye devam etme, sürüp gitme: Cihanı lutf-ı mürüvvetle kâmrân ettin / Cihanda kâm alasın ber-sebil-i istimrar (Nedim). || Ale’l-istimrâr, aralıksız, ara vermeden. &...

i. (ar. menP’ûen istimna>). Esk: Cinsî tatmini el veya cansız nesneler ara- cılığıyle sağlama. (Bk. onanİzm .) || istimna- bi’lyed el aracılığıyle kendi kendini tatmin etme,...